سيد احمد على خسروى

327

راهنماى داروهاى تندرستى ( فارسى )

در اورام مختصّه بروده اعور است بدان كه ورم اگر در روده اعور شد باصطلاح اطباء فرنگ تيفليتش مىگويند و اگر ورم در نسج اسفنجى كه باعور مماس است واقع شد پرتيفليتش مىگويند و ممكن است سبب ورم اعور از اسباب ورم غير اعور باشد چنانچه گذشت و ممكن است اسباب مختصّه به خودش باشد و آن اسباب مانند اجسام خارجيّة و يا داخلية مانند هسته ميوها و يا سنگ‌ريزها و يا كرم‌هاى داخل روده كه بواسطه انبساط آن روده در آن روده جمع شده و در اثر طول زمان سبب تورم روده اعور يا فلغمونى يا غانقرايائى در گودى حرقفه كه تهىگاه باشد كردند و علاج اين‌گونه سبب اين است كه بمسهلهاى متعدّده كم‌كم تكان داد آن مواد را و بيرون آورد آنها را و زلو در حرقفه اندازند و رادعات استعمال نمايند و راحت نمايند تا ورم كشيده شود در ديسانطرى است اين ديسانطرى لغة فرانسوى است مشتق از ذوسنطاريا است چون در الفباى فرانسه و انگليسى حرف ذال نيست و بعوض ذال دال استعمال و تلفّظ مىنمايند كه دمى باشد پس در عوض ذو دى و در عوض سنطاريا سانطرى استعمال كرده و بديسانطرى تلفظ مىنمايند چنانچه در زيابيطس كه ديابت مىگويند و يا بعوض ذياوبت بعوض بيطس است و گفته‌اند بعضى كه سبب اين سم مخصوصى است